دمنوش اسطوخودوس
ویژگیهای اصلی

اسطوخودوسِ دشتزاد از غنچههایِ ریز و بنفشِ گونهیِ اصلیِ این گیاه (Lavandula angustifolia) تهیه شده؛ همان گونهای که برایِ نوشیدن مناسب است، نه هر اسانسی که رویِ برچسبش نامِ اسطوخودوس دارد.
چرا نباید دمنوشِ اسطوخودوس را با اسانسِ آن اشتباه گرفت؟
غنچهیِ خشکِ اسطوخودوس (Lavandula angustifolia) در مقدارِ معمولِ یک دمنوش، خوراکی و بیخطر است؛ چون ترکیباتِ فرارش رقیق و در حدِّ یک نوشیدنیِ گیاهی وارد فنجان میشود. اسانسِ خالصِ اسطوخودوس اما فرآوردهای بسیار غلیظتر است؛ فقط برایِ استنشاق یا مصرفِ موضعی ساخته شده. هرگز نباید آن را خورد یا قطرهقطره در آب حل کرد. این دمنوش از همان غنچهیِ خشکِ خوراکی تهیه شده، نه از اسانس.
رنگِ بنفش و عطرِ گلیِ اسطوخودوس از کجا میآید؟
لینالول و لینالیلاستات، دو ترکیبِ اصلیِ اسطوخودوس، هم آن عطرِ گلیِ ملایم را میسازند و هم اثرِ آرامبخشِ شناختهشدهاش را. رنگِ بنفشِ غنچهها از رنگدانههایِ گیاهی میآید که در دمِ آبِ داغ کمی رقیقتر و مایل به یاسی میشوند؛ دمکردهیِ نهایی طعمی گلی و کمی تلخ به دهان میآورد.
اسطوخودوس، دمنوشِ پیش از خواب؛ چرا معمولاً عصر یا شب نوشیده میشود؟
اثرِ آرامبخشِ لینالول، مصرفِ سنتیِ اسطوخودوس را به ساعاتِ آرامِ شب یا پیش از خواب متمایل کرده؛ بدونِ کافئین، این دمنوش مانعِ خواب نمیشود. مؤسسهیِ ملیِ سلامتِ آمریکا (NCCIH) به چند مطالعهیِ کوچک اشاره میکند. در آنها استنشاق یا مصرفِ خوراکیِ اسطوخودوس با کاهشِ خفیفِ اضطراب همراه بوده، هرچند شواهد هنوز قطعی نیست. با اینحال اسطوخودوس جایگزینِ درمانِ اختلالِ خواب یا اضطراب نیست؛ برایِ مشکلاتِ مداوم، مشورت با پزشک لازم است. اطلاعاتِ کافی دربارهیِ ایمنیِ مصرفِ منظم در بارداری و شیردهی وجود ندارد؛ در این دورهها بهتر است با احتیاط و پس از مشورت با پزشک مصرف شود.
مشخصات
غنچههایِ اسطوخودوس را چطور نگه داریم که عطرشان زودتر از رنگشان از دست نرود؟
برخلافِ بیشترِ گلهایِ این دسته که رنگشان زودتر از عطر کدر میشود، در اسطوخودوس معمولاً این عطرِ لینالول است که در تماسِ با هوا و گرما زودتر از رنگِ بنفشِ غنچه کمرنگ میشود. برایِ همین، دربستهماندنِ ظرف حتی مهمتر از دورماندن از نور است.





